BÖLGEMİZİN AMİRAL GEMİSİ: EREĞLİ EKONOMİSİNİN GELECEĞİ

Tahsin ÖZYAMAK

tozyamak@haberhayat.net

Değerli Haber Hayat okurları,

Aralık 2025 tarihinde tamamladığım “TR81 Bölgesel Yaşam Endeksi ve Refah Göstergeleri Raporu”nun temel bulgularını içeren yazı serimizin ilk bölümünü sizlerle paylaşmaktan büyük mutluluk duyuyorum. Bu raporun; bölgemizin kamu yöneticileri, yerel yönetimler, Ticaret ve Sanayi Odaları ile STK’lar gibi “bölgemizin mimarları” tarafından dikkatle incelenmesi, atılacak adımların bilimsel bir temele oturması açısından hayati önem taşımaktadır.

Batı Karadeniz’in ekonomik kalbi olarak nitelendirdiğimiz bu geniş coğrafyada (Zonguldak, Karabük, Bartın, Bolu ve Düzce), değişim rüzgarları sert esiyor. Sektörel rekabet analizleri, Ereğli’nin sadece bir ilçe değil, bölge ekonomisinin yönünü tayin eden bir “amiral gemisi” olduğunu bir kez daha tescilliyor. Ancak rakamlar, bize hem büyük fırsatları hem de dikkat etmemiz gereken riskleri fısıldıyor.

Sanayinin Başkenti: Ana Metalde Liderlik

TR81 Bölgesi genelinde imalat sanayi istihdamının büyük bir kısmı ana metal sanayinde toplanmış durumda. Ereğli, Erdemir’in varlığıyla bu alanda bölgenin %60’ından fazlasını domine ediyor. Ancak raporda dikkat çeken en kritik veri; bölgedeki kayıtlı istihdam oranının %83 seviyelerinde kalması ve tarım dışı işsizliğin %11 bandında seyretmesidir. Ereğli özelinde tersaneler bölgesinin yeniden canlanma sinyalleri vermesi, bu işsizlik rakamlarını aşağı çekmek için en büyük kozumuzdur.

Bölgenin sanayi yapısını ve Ereğli’nin bu devasa ekosistemdeki yerini şu verilerle özetleyebiliriz:

• Ana Metal Sanayi İstihdamı: Bölge genelinde yaklaşık 24.315 kişi bu sektörden ekmek yiyor ve bu pastanın %60’tan fazlası doğrudan Ereğli odaklıdır.
• İşsizlik Oranı: %11 seviyesindeki işsizlik, sanayi odaklı göç dalgaları nedeniyle değişkenlik gösteriyor.
• Çalışan Profili: Ortalama çalışan yaşının 39,7 olması, bölgemizin tecrübeli ve dinamik bir iş gücü potansiyeline sahip olduğunu gösteriyor.
• İhracat: Bölgenin lokomotifi olan demir-çelik ve maden ürünlerinin dünya pazarına açıldığı ana üs, Ereğli Limanı’dır.

Yeşil Dönüşüm ve Tersaneler Kritik Eşikte

Raporda vurguladığımız “Adil Dönüşüm” kavramı, Ereğli için hayati bir uyarı içeriyor. Dünya çelik piyasasındaki yeşil hidrojen ve düşük karbon salınımı hedefleri, Erdemir eksenli yan sanayimizi de dönüşmeye zorluyor. Eğer teknolojik adaptasyonu başaramazsak, rekabet gücümüz zayıflayabilir. Öte yandan; Bolu, Düzce, Bartın ve Karabük ile kıyaslandığında Zonguldak (Ereğli dâhil), “Elmas Modeli” analizine göre bölgenin en yüksek rekabetçilik endeksine sahip noktasıdır.

Sonuç: Birlikte Büyümek

Ereğli’nin ekonomisi, sadece sac üretiminden ibaret değildir. Tersanelerin tam kapasiteye geçmesi, Organize Sanayi Bölgelerindeki (OSB) ürün çeşitliliğinin artması ve liman lojistiğinin güçlendirilmesi; Bolu’dan Bartın’a kadar tüm bölgeyi kalkındıracaktır.